CUMHURİYET


   SÖY­LEV’den
   Cum­hu­ri­yet yö­ne­tim bi­çi­mi demek de­mok­ra­si diz­ge­si ile dev­let bi­çi­mi de­mek­tir. Biz cum­hu­ri­ye­ti kur­duk, o on ya­şı­nı dol­du­rur­ken de­mok­ra­si­nin bütün ge­rek­le­ri­ni sı­ra­sı gel­dik­çe uy­gu­la­ma­ya koy­ma­lı­dır. Kadın hak­la­rı­nı ta­nı­mak da bunun bir ge­re­ği ola­cak­tır. (1933)
   … De­mok­ra­si il­ke­si­nin en çağ­daş ve man­tık­lı uy­gu­la­ma­sı­nı yapan hü­kü­met bi­çi­mi, cum­hu­ri­yet­tir.
(Prof. Dr. Afet İnan: M. Kemal Ata­türk’ten Yaz­dık­la­rım, 1971,s.37,73 
14.10.1923 günü, İzmir Kız Mu­al­lim Mek­te­bin­de öğ­ren­ci­le­re so­ru­lan so­ru­lar ne­de­niy­le:
   Cum­hu­ri­yet ak­tö­re er­dem­le­ri­ne da­ya­nan bir yö­ne­tim­dir. Cum­hu­ri­yet er­dem­dir. Sul­tan­lık korku ve kor­kut­ma­ya da­ya­lı bir yö­ne­tim­dir. Cum­hu­ri­yet yö­ne­ti­mi er­dem­li ve na­mus­lu in­san­lar ye­tiş­ti­rir. Sul­tan­lık kor­kut­ma­ya, kor­ku­ya da­ya­lı ol­du­ğu için kor­kak, aşa­ğı­lan­mış, düş­kün, alçak in­san­lar ye­tiş­ti­rir. Ara­da­ki ayrım bun­lar­dır. (ASD II 1952, s.234) 
31,10.1924 günü Vakit ga­ze­te­si mu­ha­bi­ri­ne de­me­cin­den:
   Türk ulu­su­nun do­ğa­sı­na ve ayı­rı­cı ni­te­li­ği­ne en uygun olan yö­ne­tim: cum­hu­ri­yet yö­ne­ti­mi­dir. Bir yıl­lık yaşam, bu ger­çe­ği bütün açık­lı­ğıy­la ta­nıt­la­mış­tır. Türk ulusu ege­men­li­ği­ni en yay­gın bi­çim­de be­lir­ten yeni yö­ne­ti­me ka­vu­şun­ca­ya değin hep el­de­ki si­ya­sal ku­rum­la­ra ya­ban­cı kal­mış­tır. Bunda ne denli haklı ol­du­ğu­mu an­la­ma­mış kimse yok­tur, sa­nı­rım. Çünkü geç­mi­şin ku­rum­la­rı ba­şın­dan so­nu­na değin ulu­sun ba­şın­da yum­ruk tutan bir sürü zor­ba­lar kad­ro­sun­dan başka bir şey de­ğil­dir. (ADS III, 1954, s.74) 
   18.12.1930 günü, İstan­bul Türk Ocağı’ndaki ko­nuş­ma­sın­dan:
Cum­hu­ri­ye­ti, onun ge­rek­le­ri­ni yük­sek sesle an­la­tı­nız. Cum­hu­ri­yet il­ke­le­ri­ni sev­di­ri­niz. Bunu yü­rek­le­re yer­leş­tir­mek için hiç­bir fır­sa­tı sav­sak­la­ma­yı­nız. (ADS II, 1952. S. 287) 
   1.11.1931 günü T.B.M.M’nin Dör­dün­cü Dönem Bi­rin­ci Top­lan­tı Yı­lı­’nı açar­ken:
İç si­ya­sa­da ger­çek­leş­tir­di­ği­niz güven ve dir­lik yurt­taş­la­rı ve­rim­li ça­lış­ma­la­rın­da iç dir­li­ği­ne ka­vuş­tur­muş gü­ven­di­rin iştir. Cum­hu­ri­yet ya­sa­la­rı­nın ve cum­hu­ri­yet güç­le­ri­nin saygı ve say­gın­lı­ğı­nın, ülke için temel da­ya­nak ve yap­tı­rım­cı ol­du­ğu bir daha sap­tan­mış­tır.

Kay­nak: S.N.Ö Ata­türk­çü’nün El Ki­ta­bı s.111-112
   Şubat 1979- Ga­ze­te­ci Abdi İpekçi Cum­hu­ri­yet düş­man­la­rın­ca kat­le­dil­di.
   Şubat 1935- İlk kadın Mil­let­ve­ki­li Satı ÇIR­PAN TBMM’nde ye­ri­ni aldı.
   Şubat 1936- Os­man­lı Pa­ra­la­rı te­da­vül­den kal­dı­rıl­dı.
   5 Şubat 1937- “Altı Ok” Ana­ya­sa’ya girdi.
   5 Şubat 1937- La­ik­lik il­ke­si Ana­ya­sa’ya girdi.
   6 Şubat 1933- Ge­ri­ci bir gru­bun Bursa’da Türk­çe ezana karşı tepki gös­ter­me­si üze­ri­ne Gazi Bursa’ya
geldi ve “BURSA NUTKU “ola­rak bi­li­nen ünlü ko­nuş­ma­sı­nı yaptı.
   9 Şubat 1934- Bal­kan Paktı 
   11 Şubat 1932- Halk Ev­le­ri Açıl­dı.
   13 Şu­bat-31 Mayıs 1925- Şeyh Sait İsyanı Cum­hu­ri­ye­te karşı ge­ri­ci kal­kış­ma.
   16 Şubat 1925- Türk Tay­ya­re Ce­mi­ye­ti (Türk Hava Ku­ru­mu) ku­rul­du.
Diğer Yazıları
  • PAYLAŞ
  • İzlenme : 23